20. oktobar – Dan bosanskoga jezika u Sandžaku

Na današnji dan, 20. oktobra 2004. godine, održan je prvi Javni čas bosanskoga jezika u Sandžaku u osnovnoj školi “Dr. Ibrahim Bakić” u Ljeskovi, opština Tutin.

Bio je to prvi čas bosanskoga jezika u Sandžaku, nakon 97. godina od zabrane njegove upotrebe i preimenovanja u srpsko-hrvatski jezik 4. oktobra 1907. godine, odlukom austrougarskog guvernera Bosne i Hercegovine Buriana.

Istoga dana, promijenjen je i naziv škole u kojoj je održan prvi Javni čas bosanskoga jezika u osnovna škola “Dr. Ibrahim Bakić”, koja je do tada nosila ime Jovana Popovića. Skupu je prisustvovalo nekoliko hiljada građana, prosvjetnih radnika i uglednih ličnosti iz javnog i kulturnog života Sandžaka, Bosne i Hercegovine, Crne Gore, Kosova i Makedonije.

Školskim zvonom, početak časa označio je akademik Alija Džogović, a čas je održala učiteljica ove škole Fikreta Tutić.

Učenici su na času dobili i prve štampane udžbenike za bosanski jezik za prvi i drugi razred osnovne škole “Bosanski jezik sa elemenitima nacionalne kulture” autora Hoda Katala i Alije Džogovića, u izdanju Bošnjačkog nacionalnog vijeća i Centra za bošnjačke studije.

Nakok toga, tokom novembra i decembra 2004. godine, održano je na desetine seminara za učitelje i nastavnike, sprovedena je anketa roditelja i objavljen nastavni plan i program bosanskoga jezika u Prosvjetnom glasniku Republike Srbije, a nastava bosanskoga jezika počela je početkom drugog polugodišta školske 2004/2005. godine.

Ministarka prosvjete Ljiljana Čolic, razriješena je dužnosti, zbog opstrukcije i odbijanja da objavi nastavne planove i programe za bosanski jezik, a novi ministar prosvjete Aleksandar Vuksanović, koji je odobrio nastavne planove i programe i udžbenike bosanskoga jezika, dobio je specijalnu Plaketu BNV.

Tako je bosanski jezik ušao u državni školski sistem, a 23. decembra sljedeće 2005. godine Zakonom o ratifikaciji Evropske povelje o regionalnim ili manjinskim jezicima, uvršten je u 10 manjinskih jezika u Srbiji, čime je njegova javna i službena upotreba u Srbiji ozakonjena.

Bosanski jezik kao izborni predmet trenutno pohađa preko deset hiljada učenika bošnjačke nacionalnosti u Novom Pazaru, Tutinu, Sjenici i Prijepolju od 1.do 8. razreda osnovne skole.

Devet godina nakon toga, 21 . februara 2013. godine, održavanjem javnih časova iz bošnjačke književnosti, historije i kulture, počela je pripremna nastava na bosanskom jeziku u 1. i 5. razredu osnovne škole i u 1. razredu srednjih škola.

Od 2. septembra školske 2013/2014. godine u 35 obrazovno-vaspitnih ustanova u 184 odjeljenja, koje pohađa 4.o88 učenika, počela je redovna nastava na bosanskom jeziku u Novom Pazaru, Tutinu, Sjenici i Prijepolju. Time su škole u Sandžaku, nakon stotinu godina definitivno postale multietničke obrazovne ustanove, u kojim se izučavaju istovremeno bosanski i srpski jezik, bošnjačka i srpska knjizevnost, bošnjačka i srpska historija i kultura.

Odlukom Bošnjačkog nacionalnog vijeća, 20. oktobar je proglašen Danom bosanskog jezika u Sandžaku, a 21. februar za Dan bošnjačkog školstva u Sandžaku.

(Sandzacke.rs / foto: N. Smailagić)

Komentariši

Vaša email adresa neće biti objavljivana. Neophodna polja su označena sa *